Przejdź do treści głównej

Autor: t.warsinski

Nowe przepisy dotyczące pracy hybrydowej – co zmieniają dla pracodawcy?

Model pracy zmienił się szybciej niż przepisy. Wszyscy pamiętamy improwizację firm w czasie pandemii, gdy praca zdalna stała się koniecznością. Z czasem ustawodawca uporządkował temat i wpisał tę formę wykonywania czynności zawodowych do Kodeksu pracy. Dziś, w 2026 roku, pracodawcy nie działają już na podstawie tymczasowych rozwiązań. Obecnie mają konkretne obowiązki, terminy i procedury – zarówno w odniesieniu do pracy zdalnej, jak i hybrydowej.

Czy praca hybrydowa ma własną definicję w prawie?

Warto zacząć od ważnego doprecyzowania. W Kodeksie pracy nie znajdziesz osobnej definicji „pracy hybrydowej” jako odrębnego rodzaju zatrudnienia. Ustawa definiuje pracę zdalną jako pracę wykonywaną całkowicie lub częściowo w miejscu wskazanym przez pracownika i każdorazowo uzgodnionym z pracodawcą. Z rządowych objaśnień wynika wprost, że w ramach tej definicji mieści się zarówno model całkowicie zdalny, jak i hybrydowy, czyli wykonywanie obowiązków częściowo w domu, a częściowo w firmie. Oznacza to, że z punktu widzenia prawa hybryda nie stanowi oddzielnej instytucji. Jest po prostu odmianą pracy zdalnej.

Jakie przepisy regulują pracę hybrydową w 2026 roku?

Obecnie obowiązującą podstawę prawną dla pracy hybrydowe stanowią przepisy Rozdziału IIc Kodeksu pracy – Praca zdalna, obejmujące art. art. 67(18)–67(34) w aktualnym tekście jednolitym Kodeksu pracy. Kluczowy jest art. 67(18), wprowadzający definicję pracy zdalnej. Dalej przepisy regulują sposób uzgodnienia pracy zdalnej, zasady jej wykonywania, obowiązki pracodawcy, kontrolę, BHP, ochronę danych i pracę zdalną okazjonalną. Aktualny tekst jednolity Kodeksu pracy ogłoszono w Dz. U. z 2025 r. poz. 277.

Bardzo ważna jest też geneza tych przepisów. Nowe regulacje wprowadziła ustawa z 1 grudnia 2022 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw, a weszły one w życie 7 kwietnia 2023 r. Jednocześnie uchylono przepisy o telepracy. Od tego momentu to praca zdalna, a nie telepraca, stała się podstawowym reżimem prawnym dla pracy wykonywanej poza biurem.

Jak legalnie wprowadzić pracę hybrydową w firmie?

Wdrożenie pracy hybrydowej trzeba ustalić z pracownikiem indywidualnie – na etapie podpisywania umowy o pracę, albo już w czasie trwania zatrudnienia. Jeżeli w firmie obowiązuje regulamin lub porozumienie dotyczące pracy zdalnej, uzgodnienie z pracownikiem następuje w oparciu o te zasady. Jeśli w danej instytucji  nie ma układu, porozumienia ani regulaminu, zasady pracy zdalnej określa się odpowiednio w poleceniu pracy zdalnej albo w porozumieniu zawartym z pracownikiem. W takim ustaleniu należy doprecyzować, w jakim wymiarze praca będzie wykonywana zdalnie, skąd pracownik będzie pracował, jak będzie potwierdzał obecność i jak będą wyglądały zasady kontaktu oraz kontroli. W dokumencie dotyczącym pracy zdalnej trzeba określić w szczególności:

  • zasady pokrywania kosztów,
  • sposób ustalania ekwiwalentu albo ryczałtu,
  • zasady porozumiewania się z pracownikiem i potwierdzania obecności,
  • zasady kontroli pracy, BHP i ochrony informacji,
  • zasady instalacji, serwisu i aktualizacji sprzętu.

Jakie koszty pracy hybrydowej ponosi pracodawca?

Ten obszar szczególnie interesuje właścicieli firm i działy księgowe. Zgodnie z art. 67(24) Kodeksu pracy pracodawca ma obowiązek:

  • zapewnić pracownikowi materiały i narzędzia pracy, w tym urządzenia techniczne niezbędne do pracy zdalnej,
  • pokryć koszty energii elektrycznej i usług telekomunikacyjnych niezbędnych do wykonywania pracy zdalnej,
  • pokryć inne koszty bezpośrednio związane z wykonywaniem pracy zdalnej, jeśli przewidują to zasady wewnętrzne,
  • zapewnić szkolenia i pomoc techniczną niezbędną do wykonywania pracy.

Strony mogą też ustalić, że pracownik korzysta z własnych narzędzi. Wtedy przysługuje mu ekwiwalent pieniężny. Zamiast zwrotu kosztów i ekwiwalentu można zastosować ryczałt, a jego wysokość ma odpowiadać przewidywanym kosztom. Ustawa wskazuje nawet, co brać pod uwagę przy wyliczeniach: normy zużycia materiałów, ceny rynkowe sprzętu, ilość używanego materiału, normy zużycia energii oraz koszty usług telekomunikacyjnych. Co ważne z perspektywy biura rachunkowego, zapewnienie sprzętu, zwrot kosztów, ekwiwalent i ryczałt nie stanowią przychodu pracownika w rozumieniu ustawy o PIT.

Dla Ciebie wniosek jest prosty: w modelu hybrydowym nie wystarczy powiedzieć pracownikowi „masz internet w domu, więc pracujesz”. Koszty muszą być uregulowane, a sposób ich rozliczania powinien wynikać z dokumentów wewnętrznych.

BHP przy pracy hybrydowej – jakie są obowiązki pracodawcy?

Praca poza biurem nie zwalnia pracodawcy z odpowiedzialności za bezpieczeństwo pracownika. Kodeks pracy stanowi, że pracodawca realizuje wobec pracownika zdalnego obowiązki BHP w zakresie wynikającym z rodzaju i warunków pracy, z pewnymi wyjątkami wskazanymi w ustawie. Szczególnie ważna jest ocena ryzyka zawodowego dla pracy zdalnej. Przy tej ocenie trzeba uwzględnić wpływ pracy na wzrok, układ mięśniowo-szkieletowy oraz uwarunkowania psychospołeczne. Na tej podstawie pracodawca przygotowuje informację o zasadach organizacji stanowiska, ergonomii, bezpiecznej pracy, czynnościach po zakończeniu pracy i postępowaniu w sytuacjach awaryjnych.

Przed dopuszczeniem pracownika do pracy zdalnej potrzebne są też jego oświadczenia. Pracownik potwierdza, że zapoznał się z oceną ryzyka i zasadami BHP oraz że w uzgodnionym miejscu ma zapewnione bezpieczne i higieniczne warunki pracy. Jednocześnie to pracownik organizuje stanowisko pracy zdalnej z uwzględnieniem ergonomii.

Ochrona danych i kontrola pracownika – gdzie kończy się wygoda, a zaczyna obowiązek?

Model hybrydowy bardzo często oznacza pracę na dokumentach, systemach księgowych, CRM-ach i danych klientów poza biurem. Dlatego ustawodawca wprost zobowiązał pracodawcę do określenia procedur ochrony danych osobowych oraz – w razie potrzeby – przeprowadzenia instruktażu i szkolenia. Pracownik musi potwierdzić zapoznanie się z tymi procedurami i ma obowiązek ich przestrzegać.

Pracodawca ma też prawo kontrolować wykonywanie pracy zdalnej, BHP oraz przestrzeganie zasad bezpieczeństwa informacji. Kontrola odbywa się jednak na zasadach określonych w porozumieniu lub regulaminie. Należy ją przeprowadzać w porozumieniu z pracownikiem, w miejscu wykonywania pracy zdalnej i w jego godzinach pracy. Jeżeli kontrola wykaże uchybienia w zakresie BHP lub ochrony informacji, pracodawca powinien zobowiązać pracownika do ich usunięcia lub cofnąć zgodę na pracę zdalną.

Czy możesz odmówić pracy hybrydowej albo ją cofnąć?

Tak, ale nie zawsze w pełni swobodnie. Co do zasady uzgodnienie pracy zdalnej może nastąpić z inicjatywy pracodawcy albo pracownika. Jednak w przypadku niektórych grup pracowników wniosek o pracę zdalną lub hybrydową jest dla pracodawcy wiążący, chyba że nie pozwala na to charakter pracy. Dotyczy to m.in. pracownic w ciąży, rodziców dziecka w wieku poniżej 4 lat oraz niektórych opiekunów osób z niepełnosprawnościami. Ewentualną odmowę trzeba uzasadnić i przekazać w postaci papierowej lub elektronicznej w terminie 7 dni roboczych od złożenia wniosku.

W szczególnych sytuacjach pracodawca może polecić pracę zdalną lub hybrydową, na przykład w okresie stanu nadzwyczajnego, stanu zagrożenia epidemicznego, stanu epidemii i przez 3 miesiące po ich odwołaniu, a także wtedy, gdy z powodu siły wyższej nie da się czasowo zapewnić bezpiecznych warunków w dotychczasowym miejscu pracy. W takich przypadkach potrzebne jest oświadczenie pracownika, zaświadczające, że jego warunki lokalowe i techniczne są odpowiednie do wykonywania pracy zdalnej. Polecenie można później cofnąć, jednak z co najmniej dwudniowym uprzedzeniem.

Co naprawdę zmieniło się dla pracodawcy?

Najważniejsza zmiana nie polega na tym, że pojawiło się modne słowo „hybryda”. Zmiana polega na tym, że od 7 kwietnia 2023 r. pracę wykonywaną częściowo z domu realizuje się w pełnym, ustawowym reżimie. Dla pracodawcy oznacza to konieczność swobodnego poruszania w kilku obszarach: prawa pracy, BHP, ochrony danych i prawidłowego rozliczania kosztów. Nie wystarczy ustalić grafiku. Trzeba jeszcze zbudować legalny model działania. 

Jeżeli chcesz uporządkować pracę hybrydową w firmie, sprawdź przede wszystkim:

  • czy masz wdrożony regulamin lub inne prawidłowe zasady pracy zdalnej,
  • czy wiesz, jak rozliczać koszty energii, internetu, ekwiwalentu lub ryczałtu zgodnie z ustawą,
  • czy przygotowałeś ocenę ryzyka, informacje BHP i wymagane oświadczenia,
  • czy masz opracowane procedury ochrony danych i zasady kontroli.

Prawidłowo wdrożona praca hybrydowa porządkuje kwestie organizacyjne i ogranicza ryzyko. Natomiast źle wprowadzona przenosi problem z biura do domu pracownika, a tego przepisy już nie wybaczają. Nie wiesz jak sobie poradzić w tej, lub innej kwestii związanej z zatrudnieniem i finansami? Sprawdź naszą ofertę. Zapewniamy profesjonalną obsługę we wszystkich obszarach.

Odpowiedzialność członków zarządu spółki – co warto wiedzieć?

Pełnienie funkcji w zarządzie to nie tylko prestiż i realny wpływ na rozwój firmy. Wiążą się z tym także konkretne ryzyka prawne. Jeżeli jesteś członkiem zarządu spółki z o.o. lub akcyjnej, odpowiadasz za decyzje biznesowe, z czego wynika konieczność prowadzenia działań z przepisami. Poniżej przedstawiamy omówienie najważniejszych zasad odpowiedzialności.

Na czym polega odpowiedzialność członka zarządu?

Odpowiedzialność członka zarządu obejmuje zarówno sferę cywilnoprawną, jak i publicznoprawną oraz karną. W praktyce odpowiada on własnym majątkiem za zobowiązania spółki, za szkody wyrządzone spółce lub wierzycielom, a także za naruszenia obowiązków podatkowych i sprawozdawczych. Zakres odpowiedzialności członka zarządu regulują konkretne przepisy prawa:

  • ustawa z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (KSH)
  • ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości
  • ustawa z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
  • ustawa z 10 września 1999 r. – Kodeks karny skarbowy
  • ustawa z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny

Jakie charakter ma odpowiedzialność prawna członka zarządu w spółce?

  • Cywilnoprawny (odszkodowawczy) – polega na obowiązku naprawienia szkody wyrządzonej spółce, wspólnikom albo wierzycielom, najczęściej poprzez zapłatę odszkodowania z własnego majątku.
  • Publicznoprawny (np. podatkowy) – dotyczy zobowiązań wobec państwa, w szczególności odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki na zasadach określonych w Ordynacji podatkowej.
  • Karny lub karnoskarbowy – wiąże się z możliwością poniesienia osobistej odpowiedzialności za przestępstwa lub wykroczenia, zagrożone karą grzywny, ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności.

Odpowiedzialność cywilnoprawna wobec spółki (art. 293 KSH)

Jako członek zarządu spółki z o.o. odpowiadasz wobec firmy za szkodę wyrządzoną działaniem lub zaniechaniem sprzecznym z prawem albo z umową spółki – zgodnie z art. 293 § 1 KSH. Przepis wprost stanowi, że ponosisz odpowiedzialność, chyba że nie ponosisz winy, co oznacza domniemanie winy. To Ty musisz wykazać, że działałeś z należytą starannością. Odpowiedzialność cywilnoprawna wobec spółki może dotyczyć m.in.:

  • zawarcia niekorzystnej umowy bez analizy ryzyka,
  • przekroczenia uprawnień wynikających z umowy spółki,
  • zaniechania dochodzenia należności od kontrahentów,
  • zaciągnięcia zobowiązań mimo oczywistej utraty płynności finansowej spółki,
  • braku wdrożenia elementarnych procedur kontroli finansowej, skutkującego powstaniem szkody,
  • naruszenia zakazu konkurencji określonego w art. 211 KSH.

Odpowiedzialność za zobowiązania spółki (art. 299 KSH)

Najdalej idąca odpowiedzialność w spółce z o.o. wynika z art. 299 § 1 KSH. Jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, odpowiadasz solidarnie za jej zobowiązania. Mowa tutaj o odpowiedzialności zarówno osobistej, jak i majątkowej. Możesz się od niej uwolnić, jeżeli wykażesz (art. 299 § 2 KSH), że:

  • we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości,
  • wszczęto postępowanie restrukturyzacyjne,
  • niezgłoszenie wniosku nastąpiło bez Twojej winy,
  • wierzyciel nie poniósł szkody.

Kluczowe znaczenie ma terminowość. Zgodnie z art. 21 ust. 1 Prawa upadłościowego wniosek należy złożyć w ciągu 30 dni od dnia powstania stanu niewypłacalności.

Przedawnienie roszczeń wobec członka zarządu – terminy i podstawy prawne

Roszczenia odszkodowawcze wobec członka zarządu z tytułu art. 293 KSH przedawniają się na zasadach ogólnych określonych w art. 442¹ § 1 Kodeksu cywilnego. Co do zasady roszczenie przedawnia się z upływem 3 lat od dnia, w którym spółka uzyskała informacje o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia, nie później jednak niż po 10 latach od dnia zdarzenia wywołującego szkodę. W praktyce oznacza to, że nawet wiele lat po zakończeniu pełnienia funkcji możesz ponieść odpowiedzialność. Dlatego kluczowe jest dokumentowanie decyzji i zachowanie pełnej dokumentacji korporacyjnej.

Odpowiedzialność podatkowa (art. 116 Ordynacji podatkowej)

Jeżeli spółka z o.o. nie reguluje zobowiązań podatkowych, jako członek zarządu ponosisz odpowiedzialność na podstawie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Pod pewnymi warunkami może z niej zwolnić wskazanie jako przyczyny zaległości podatkowej niewypłacalności firmy. Niemniej odpowiadasz solidarnie całym swoim majątkiem w przypadku zajścia poniższego biegu zdarzeń:

  1. Egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna,
  2. Nie wskazałeś majątku spółki, z którego możliwa byłaby skuteczna egzekucja
  3. Nie wykazałeś, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o upadłość lub restrukturyzację.

Odpowiedzialność karna – Kodeks karny i KKS

Odpowiedzialność karna członka zarządu dotyczy sytuacji, w których działanie lub zaniechanie wyczerpuje znamiona przestępstwa, w tym przestępstwa skarbowego. Postępowanie prowadzą organy ścigania, a sankcje potencjalnie obejmują nie tylko grzywnę, ale teże ograniczenie wolności, zakaz pełnienia funkcji w organach spółek czy karę pozbawienia wolności. Jako członek zarządu odpowiadasz karnie na zasadach ogólnych, w charakterze osobistym. Nie możesz przenieść odpowiedzialności na spółkę.

Przykłady odpowiedzialności karnej członka zarządu spółki:

  • art. 296 § 1 Kodeksu karnego – nadużycie uprawnień lub niedopełnienie obowiązków w obrocie gospodarczym; zagrożenie karą do 3 lat pozbawienia wolności (w typie kwalifikowanym do 10 lat).
  • art. 586 KSH – niezłożenie wniosku o upadłość w terminie; kara grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
  • art. 56 § 1 Kodeksu karnego skarbowego – podanie nieprawdy w deklaracji podatkowej; kara grzywny do 720 stawek dziennych,
  • art. 77 ustawy o rachunkowości w zw. z art. 4 ust. 5 tej ustawy – nieprowadzenie ksiąg rachunkowych, prowadzenie ich nierzetelnie lub niesporządzenie sprawozdania finansowego; kara grzywny albo kara pozbawienia wolności do 2 lat.

Jak wygląda odpowiedzialność członka zarządu w spółce akcyjnej?

W spółce akcyjnej podstawowe zasady odpowiedzialności zarządu reguluje art. 483 § 1 KSH. Jest on odpowiednikiem art. 293 KSH dla spółki z o.o. Odpowiadasz wobec spółki za szkodę wyrządzoną działaniem sprzecznym z prawem lub statutem. Różnica dotyczy odpowiedzialności za zobowiązania spółki.

W spółce akcyjnej nie obowiązuje odpowiednik art. 299 KSH. Zarząd nie odpowiada co do zasady za zobowiązania spółki wobec wierzycieli wyłącznie z powodu bezskutecznej egzekucji. Stanowi to niewątpliwie istotną różnicę. W praktyce:

  • w spółce z o.o. ryzyko odpowiedzialności osobistej wobec wierzycieli jest większe,
  • w spółce akcyjnej odpowiedzialność ma głównie charakter odszkodowawczy wobec spółki,
  • odpowiedzialność podatkowa i karna funkcjonuje w obu typach spółek na podobnych zasadach.

Jak ograniczyć ryzyko odpowiedzialności?

Nie wyeliminujesz ryzyka całkowicie. Możesz je jednak znacząco ograniczyć. Duże znaczenie ma współpraca z doświadczonym biurem rachunkowym. Rzetelne prowadzenie ksiąg, kontrola zobowiązań podatkowych i analiza wskaźników finansowych pozwalają szybciej wykryć zagrożenia. Aby uniknąć konsekwencji prawnych, trzeba zadbać przede wszystkim o następujące kwestie:

  • rzetelny nadzór nad finansami i płynnością,
  • bieżącą analizę przesłanek niewypłacalności,
  • terminowe składanie deklaracji i sprawozdań,
  • dokumentowanie procesu decyzyjnego,
  • korzystanie z doradztwa prawnego i podatkowego przy istotnych decyzjach.

Jako członek zarządu spółki z o.o. ponosisz realną odpowiedzialność majątkową – zarówno wobec spółki, jak i jej wierzycieli oraz organów podatkowych. Kluczowe przepisy to art. 293 i 299 KSH oraz art. 116 Ordynacji podatkowej. Dochodzi do tego odpowiedzialność karna wynikająca z Kodeksu karnego, KKS oraz ustawy o rachunkowości. W spółce akcyjnej odpowiedzialność wobec wierzycieli jest węższa, lecz nadal odpowiadasz wobec firmy na gruncie przepisów publicznoprawnych.
Jeżeli pełnisz funkcję w zarządzie, musisz działać z należytą starannością profesjonalisty. Brak reakcji na problemy finansowe spółki przekłada się na odpowiedzialność całym majątkiem prywatnym. Chcesz uniknąć problemów prawnych? Zaufaj doświadczonemu biuru rachunkowemu – https://e-centrumbiznesu.pl/kontakt/. Skontaktuj się z nami i rozpocznijmy współpracę!

E-faktura w relacjach z kontrahentami zagranicznymi – praktyczne wskazówki po wprowadzeniu KSeF

E-faktura w relacjach z kontrahentami zagranicznymi – praktyczne wskazówki po wprowadzeniu KSeF

Współpraca z firmami z UE i spoza UE zwykle oznacza pewne wyzwania w kwestii rozliczeń. Dodatkowo w 2026 roku pojawił się obowiązkowy KSeF.

Jeśli sprzedajesz za granicę albo kupujesz od zagranicznych dostawców, musisz pogodzić wymagania KSeF z oczekiwaniami kontrahenta, jego księgowości i procedurami płatności. Poniższe wskazówki pomogą Ci uporządkować procesy i uniknąć typowych potknięć.

Czym jest KSeF i jak działa?

KSeF to rządowa platforma elektronicznego wystawiania, odbierania i przechowywania ustrukturyzowanych faktur VAT w jednolitym formacie XML. Od 1 lutego 2026 r. korzystanie z systemu ma charakter obowiązkowy dla większości podatników VAT w Polsce. Oznacza to, że faktura uznawana jest za wystawioną dopiero w momencie jej poprawnego przyjęcia przez KSeF. Zastąpiono w ten sposób dotychczasowy obieg faktur papierowych i zwykłych plików PDF jednym centralnym repozytorium danych fakturowych.

System pozostaje pod nadzorem Ministerstwa Finansów i pełni nie tylko funkcję archiwum, ale też narzędzia kontrolnego. Zapewnia jednolite standardy fakturowania, automatyczną weryfikację danych oraz stały dostęp organów podatkowych do informacji. Wszystko to skraca czas kontroli i ogranicza ryzyko błędów oraz nadużyć w rozliczeniach VAT. Więcej na temat KSeF znajdziesz w artykule – Wszystko, co musisz wiedzieć o KSeF (Krajowy System e-Faktur).

Czy KSeF obejmuje faktury dla kontrahentów zagranicznych?

Tak – jeżeli prowadzisz działalność jako polski podatnik VAT i wystawiasz faktury na rzecz firm z UE lub spoza UE, masz obowiązek przekazać dokumenty do KSeF, podobnie jak w przypadku faktur krajowych. W praktyce oznacza to, że:

  1. Fakturę generujesz w systemie KSeF (w ustrukturyzowanym formacie FA(3)),
  2. Polski system przypisuje jej unikatowy numer i potwierdza zgodność,
  3. Następnie dostarczasz ją odbiorcy w ustalonym formacie (np. PDF e-mail).

Nie oznacza to, że kontrahent zagraniczny musi logować się do polskiego systemu – nie ma obowiązku korzystania z KSeF ani posiadania dostępu do platformy. Niemniej jeżeli kontrahent zagraniczny ma stałe miejsce prowadzenia działalności w Polsce (tzw. VAT fixed establishment), może być zobowiązany do używania KSeF tak jak polski podatnik, w zależności od udziału tej placówki w transakcji.

Faktury otrzymywane od kontrahentów zagranicznych

Faktury zakupowe od zagranicznych dostawców, którzy nie mają zarejestrowanej działalności w Polsce, nie trafiają do KSeF. Nie musisz ich wprowadzać do systemu, nawet jeśli je księgujesz.

Ważne: KSeF nie jest rejestrem zakupów zagranicznych. System służy przede wszystkim do tworzenia i przechowywania faktur wystawionych przez polskich podatników.

Jak dostarczać faktury zagranicznym kontrahentom?

Po wystawieniu faktury w KSeF musisz dostarczyć ją odbiorcy w ustalonym formacie. Ważne, aby faktura zawierała numer KSeF – jest to dowód poprawnego zarejestrowana w systemie. Najczęściej stosowaną metodą wysyłki jest przekazanie pliku PDF drogą mailową.

Język i waluta w e-fakturach dla zagranicy

W KSeF struktura faktury ma charakter techniczny i jest zawsze zapisana w języku systemowym, natomiast treści opisowe widoczne dla kontrahenta możesz przygotować w języku obcym. W praktyce najczęściej stosuje się język angielski, niemiecki lub francuski, niemniej system nie narzuca zamkniętego katalogu – decyduje to, co wpiszesz w polach opisowych faktury w swoim programie księgowym. Ważne, aby dane wymagane przez KSeF były uzupełnione zgodnie ze schematem, niezależnie od języka opisu towaru lub usługi.

Podobnie wygląda kwestia walut. KSeF obsługuje wszystkie waluty zgodne z kodami ISO 4217, w tym m.in. EUR, USD, GBP, CHF czy NOK. Walutę transakcji wskazujesz na fakturze, jednak kwoty VAT muszą zostać wykazane także w złotych. Przeliczenia dokonujesz według średniego kursu NBP z dnia poprzedzającego powstanie obowiązku podatkowego, co ma kluczowe znaczenie dla poprawnego rozliczenia VAT i akceptacji faktury przez system.

Wyłączenia i szczególne przypadki

Mimo powszechnego charakteru KSeF, przepisy przewidują sytuacje, w których faktury nie podlegają obowiązkowi wystawiania w systemie. Dotyczy to przede wszystkim sprzedaży na rzecz konsumentów indywidualnych, czyli transakcji B2C. W takich przypadkach nadal stosuje się dotychczasowe zasady dokumentowania sprzedaży, bez konieczności przesyłania faktury do KSeF.

Z obowiązku wyłączone są również transakcje rozliczane w procedurach szczególnych OSS i IOSS, stosowanych przy sprzedaży towarów i usług konsumentom w innych państwach UE. W tych schematach rozliczenie VAT odbywa się centralnie, dlatego faktury nie są ujmowane w polskim systemie e-faktur. KSeF nie obejmuje także faktur importowych otrzymywanych od zagranicznych dostawców, którzy nie posiadają w Polsce stałego miejsca prowadzenia działalności. Takie dokumenty nadal funkcjonują poza systemem i są rozliczane na zasadach ogólnych.

Samofakturowanie w relacjach z kontrahentami zagranicznymi

W przypadku samofakturowania, czyli sytuacji, w której to nabywca wystawia fakturę w imieniu dostawcy, obowiązki związane z KSeF przechodzą na Ciebie jako polskiego podatnika. Jeżeli zagraniczny kontrahent zawarł z Tobą umowę o samofakturowanie, faktura dokumentująca transakcję powinna zostać wystawiona w KSeF na takich samych zasadach jak samofaktury krajowe. Nie ma znaczenia, że sprzedawcą jest podmiot zagraniczny –  decydujące jest to, że to Ty generujesz dokument, przez co odpowiadasz za jego poprawne przesłanie do systemu oraz zgodność z polskimi przepisami VAT.

Najczęstsze błędy i jak ich unikać

W praktyce problemy z KSeF w relacjach zagranicznych rzadko wynikają z samych przepisów, a częściej z błędów organizacyjnych i technicznych. Wiele z nich powtarza się niezależnie od branży czy skali działalności i prowadzi do opóźnień w płatnościach lub korekt w rozliczeniach VAT. Poniżej znajdziesz najczęstsze błędy i sposoby, jak ich unikać:

  • Brak komunikacji z kontrahentem – problem polega na tym, że kontrahent zagraniczny nie ma dostępu do KSeF i nie wie, w jakiej formie otrzyma dokument. Polecamy już na etapie umowy lub zamówienia ustalić sposób doręczenia faktury, jej format oraz zakres danych widocznych na dokumencie.
  • Nieprawidłowy numer KSeF – błąd pojawia się, gdy faktura jest wysyłana do odbiorcy przed jej przyjęciem przez KSeF albo z błędnym identyfikatorem. Możesz go wyeliminować, wysyłając dokument dopiero po uzyskaniu potwierdzenia nadania numeru w systemie.
  • Błędne dane walutowe – najczęściej wynikają z przyjęcia niewłaściwego kursu wymiany lub niespójności między kwotami w walucie obcej i w złotych. Dlatego warto korzystać z automatycznych przeliczeń w systemie księgowym i każdorazowo sprawdzać poprawność wykazanego VAT.
  • Brak kontroli wyjątków – polega na bezrefleksyjnym ujmowaniu w KSeF wszystkich dokumentów albo pomijaniu tych, które powinny tam trafić. Zapobiegniesz kłopotom, wprowadzając jasne zasady kwalifikowania transakcji B2C, OSS/IOSS oraz importu.
  • Nieprawidłowe oznaczenie rodzaju transakcji – błędna kwalifikacja sprzedaży jako WDT, eksportu lub transakcji z odwrotnym obciążeniem prowadzi do naliczenia niepoprawnej stawki VAT i błędów w JPK. Zatem przed wystawieniem faktury zawsze weryfikuj status kontrahenta i charakter transakcji.
  • Niedostosowanie systemów księgowych – problem wynika z braku aktualizacji lub niepełnej integracji z KSeF, co skutkuje odrzuceniem dokumentów. Regularnie aktualizuj oprogramowanie i monitoruj status wysyłki faktur w systemie.

KSeF nie blokuje sprzedaży zagranicznej, ale wymusza większą dyscyplinę w danych, terminach i komunikacji z odbiorcą. Gdy ustalisz kanał doręczeń, dopilnujesz numeru KSeF, walut i prawidłowej kwalifikacji transakcji, obieg faktur stanie się przewidywalny. Warto też zadbać o aktualne narzędzia i prostą procedurę weryfikacji wyjątków, ponieważ to one najczęściej decydują o tym, czy faktura przejdzie przez system bez problemu i czy płatność wpłynie na czas.

Powierz administrację dokumentacji w nasze ręce. Zadbamy o Twoje rozliczenia, zarówno międzynarodowe, jak i krajowe.